Βιολογία της θαλάσσιας χελώνας - Σύλλογος για την Προστασία της Θαλάσσιας Χελώνας ΑΡΧΕΛΩΝ

Εξέλιξη και προσαρμογή

Τα αρχεία των απολιθωμάτων οδηγούν στο συμπέρασμα ότι οι θαλάσσιες χελώνες είναι σύγχρονες των δεινοσαύρων. Αν και οι δεινόσαυροι εξαφανίστηκαν, οι χελώνες συνεχίζουν να επιβιώνουν έως σήμερα. Εκείνες οι αρχαίες χελώνες ζούσαν σε έλη. Αργότερα μερικές απ' αυτές άρχισαν να ζουν στη στεριά ενώ άλλες περνούσαν το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους στο νερό. Καθ' όλη την εξελικτική διαδικασία οι θαλάσσιες χελώνες έχουν διατηρήσει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά γνωρίσματα:

1. Όπως όλα τα ερπετά, είναι ποικιλόθερμες, το οποίο σημαίνει ότι χρησιμοποιούν τη θερμότητα του περιβάλλοντος σαν την κύρια πηγή συντήρησης της θερμότητας του σώματός τους.
2. Μοιάζουν με τα πρωτόγονα αμφίβια και πτηνά στο ότι έχουν ένα μοναδικό μικρό οστό στο αυτί για να συλλαμβάνουν ήχους. Οι θαλάσσιες χελώνες είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες στις χαμηλές συχνότητες όπως π.χ. οι δονήσεις του εδάφους και των κυμάτων.
3. Έχουν πνεύμονες και αναπνέουν αέρα.
4. Ωοτοκούν στη στεριά.
5. Η καρδιά τους υποδιαιρείται σε δύο κόλπους και μια κοιλιά, το οποίο έχει σαν αποτέλεσμα την ατελή διπλή κυκλοφορία, κάτι που σημαίνει ότι μπορούν να αντέξουν ένα σχετικά υψηλό επίπεδο διοξειδίου του άνθρακα στο αίμα τους.
6. Το σώμα τους προστατεύεται εντός ενός κερατοειδούς καβουκιού. Εξαίρεση αποτελεί η δερματοχελώνα (Dermochelys coriacea) με το δερματώδους επιφάνειας καβούκι.

Μορφολογία

Το καβούκι ή κέλυφος: το καβούκι είναι το πιο αξιοσημείωτο χαρακτηριστικό γνώρισμα όλων των χελωνών. Αποτελούμενο από αρκετά οστά, περικλείει σαν πανοπλία τα μαλακά ζωτικά όργανα. Αποτελείται από 2 μέρη κυρίως: το άνω κέλυφος ή καραπάτσο και το κάτω μέρος ή πλάστρον. Οι χελώνες της στεριάς και των γλυκών νερών συχνά έχουν κελύφη σε σχήμα θόλου, που τους επιτρέπουν να αποσύρουν το κεφάλι και τα πόδια στο εσωτερικό του καβουκιού όταν κινδυνεύουν. Οι θαλάσσιες χελώνες δεν έχουν αυτή την ικανότητα. Η εξελικτική διαδικασία τις έχει εφοδιάσει με κελύφη υδροδυναμικού σχήματος.
Προώθηση: με την πάροδο του χρόνου τα κοντόχοντρα πόδια των χελωνών της στεριάς εξελίχθηκαν στα πεπλατυσμένα πτερύγια των θαλάσσιων χελωνών. Τα μπροστινά πτερύγια χρησιμοποιούνται για την προώθηση ενώ τα πίσω πτερύγια δρουν σαν πηδάλια.
Αναπνοή: οι θαλάσσιες χελώνες αναπνέουν με πνεύμονες. Αυτό τις αναγκάζει να ανεβαίνουν τακτικά στην επιφάνεια για να πάρουν αέρα. Όπως αναφέρθηκε νωρίτερα οι θαλάσσιες χελώνες μπορούν να ανεχθούν μεγαλύτερες συγκεντρώσεις διοξειδίου του άνθρακα στο αίμα τους από ό,τι τα περισσότερα άλλα ζώα που αναπνέουν αέρα. Ακόμη, τόσο ο ιστός του αίματος όσο και των μυών μπορούν να αποθηκεύσουν οξυγόνο σε μεγάλες ποσότητες. Αυτό τους επιτρέπει να περνούν πολλές ώρες ή και ημέρες κάτω από το νερό.

Βιότοποι

Στην ουσία οι θαλάσσιες χελώνες ζουν στο θαλάσσιο περιβάλλον όπου ζευγαρώνουν, τρέφονται, μεταναστεύουν και διαχειμάζουν. Οι θηλυκές επιστρέφουν στην ακτή για να σκάψουν φωλιές και να ωοτοκήσουν. Οι αρσενικές δε γυρνούν σχεδόν ποτέ στη στεριά. Λίγα είναι γνωστά για τα νεανικά χρόνια της θαλάσσιας χελώνας. Αφού τα αυγά εκκολαφθούν, οι νεοσσοί κατευθύνονται προς τη θάλασσα. Για τις πρώτες 24 ώρες κολυμπούν συνέχεια προς το ανοιχτό πέλαγος. Έξω, στην ανοιχτή θάλασσα αφήνονται να παρασυρθούν από τα ρεύματα. Λιγοστές είναι οι γνώσεις μας για το τι συμβαίνει έπειτα έως την ώρα που θα γυρίσουν στους βιότοπους αναπαραγωγής για να αναπαραχθούν. Πιστεύεται ότι κατά το πελαγικό τους στάδιο τρέφονται πρώτα με πλαγκτόν και έντομα μετά με οστρακοειδή, μαλάκια και άλλους οργανισμούς των ανοιχτών θαλασσών. Μετά από το πελαγικό στάδιο οι θαλάσσιες χελώνες ζουν σε παράκτια νερά, εκτός από τη Lepidochelys olivacea και τη δερματοχελώνα που παραμένουν πελαγικές καθ' όλη τη ζωή τους.

Τροφικές συνήθειες

Οι θαλάσσιες χελώνες δεν έχουν την ταχύτητα και την ευκινησία να συλλάβουν γρήγορα κινούμενη λεία. Γι' αυτό οι περισσότερες τρέφονται με αργοκίνητα ή ακίνητα ζώα όπως οστρακοειδή, τσούχτρες, μαλάκια, αχινούς, καβούρια, σφουγγάρια και με θαλάσσια φυτά ή φύκη. Οι χελώνες έχει βρεθεί ότι διαθέτουν καλά ανεπτυγμένη την αίσθηση της όσφρησης που μπορεί να τις βοηθήσει να εντοπίσουν τροφή.

Αναπαραγωγή

Όταν έρθει η ώρα της αναπαραγωγής, οι ενήλικες θαλάσσιες χελώνες μεταναστεύουν προς τις περιοχές ωοτοκίας. Κατά τη διάρκεια της μετανάστευσης παρατηρείται ζευγάρωμα, όπως επίσης και στα νερά κοντά στις παραλίες ωοτοκίας. Λίγο μετά το ζευγάρωμα, τα θηλυκά προσεγγίζουν τις παραλίες για να σκάψουν φωλιές και να αφήσουν τα αυγά τους. Τα περισσότερα είδη γεννούν νύχτα, εκτός από τις Lepidochelys που κάνουν φωλιές και κατά τη διάρκεια της ημέρας. Η πιο φαντασμαγορική φωλεοποίηση είναι η «αρριβάδα» ( «η άφιξη» στα ισπανικά), των Lepidochelys olivacea κατά την οποία χιλιάδες χελώνες βγαίνουν για να γεννήσουν ταυτόχρονα μέσα σε μερικές ημέρες.

Ζευγάρωμα

Τα ενήλικα αρσενικά έχουν μακρύτερες, παχύτερες ουρές με το άνοιγμα της κλοάκης πιο πίσω από ότι στα θηλυκά. Κατά το ζευγάρωμα το αρσενικό ανεβαίνει πάνω στο θηλυκό κρατώντας το κέλυφός της με τα μπροστινά πτερύγια . Η μακρύτερη ουρά του στρέφεται προς τα κάτω πιέζοντας το άνοιγμα της κλοάκης του επί της κλοάκης του θηλυκού. Υπάρχουν ενδείξεις ότι τα θηλυκά μπορούν να αποθηκεύσουν σπέρμα επί μακρόν για μελλοντική γονιμοποίηση των αυγών.

Κατασκευή φωλιάς

Αφού αφήσει το νερό η θηλυκή θαλάσσια χελώνα αναβαίνει στην παραλία για να βρει ένα σημείο κατάλληλο για να κάνει τη φωλιά της. Εάν ενοχληθούν από φώτα ή θόρυβο στην παραλία μπορεί να γυρίσουν στο νερό χωρίς να γεννήσουν. Μόλις το θηλυκό έχει βρει μια θέση για να γεννήσει, φτιάχνει ένα λάκκο για το σώμα της διώχνοντας την επιφανειακή στεγνή άμμο με τα πτερύγιά της. Μετά χρησιμοποιώντας εναλλάξ κινήσεις των πίσω πτερυγίων της σκάβει μια τρύπα σε σχήμα φιάλης, τον αυγοθάλαμο. Όταν η χελώνα έχει τελειώσει το σκάψιμο, γεννά τα αυγά μέσα στον αυγοθάλαμο ένα-ένα ή δυο-δυο τη φορά. Κατά τη διάρκεια της ωοτοκίας τα μάτια της εκκρίνουν δάκρυα, δηλαδή ένα υγρό από ένα ειδικό αδένα. Αυτό το υγρό αποβάλλει τα περίσσεια άλατα και επίσης διατηρεί τα μάτια υγρά και καθαρά από την άμμο. Αμέσως αφού τελειώσει την ωοτοκία, αρχίζει να σκεπάζει τον αυγοθάλαμο. Όταν αυτό ολοκληρωθεί, η χελώνα αρχίζει να συμπιέζει σταθερά τη χαλαρή άμμο πάνω από τα αυγά με τα πίσω πτερύγιά της. Στη συνέχεια, σκεπάζει τη θέση της φωλιάς πετώντας αρκετή άμμο με σαρωτικές κινήσεις των πρόσθιων πτερυγίων και επιστρέφει στη θάλασσα.

Τα αυγά

Το κέλυφος των αυγών είναι μαλακό και με υφή σαν περγαμηνή. Ο αριθμός των αυγών που γεννά ένα θηλυκό ποικίλλει από είδος σε είδος (περίπου 50 αυγά για το είδος Natator depressusκαι 80-120 για τα άλλα είδη). Κατά τη διάρκεια μιας αναπαραγωγικής περιόδου ένα θηλυκό κάνει συνήθως 2-4 φωλιές. Γενικά οι θαλάσσιες χελώνες ωοτοκούν κάθε 2-4 χρόνια.

Εκκόλαψη

Τα αυγά εκκολάπτονται σε 7-10 εβδομάδες, ανάλογα με τη θερμοκρασία της άμμου. Καθώς οι νεοσσοί βγαίνουν από τα αυγά, αγωνίζονται για να αναρριχηθούν στην επιφάνεια. Επειδή το οξυγόνο είναι λίγο, αυτή η προς τα πάνω κίνηση μπορεί να διαρκέσει 2-4 ημέρες. Όταν φτάσουν στην επιφάνεια της άμμου κατά τη διάρκεια της ημέρας, παύουν οποιαδήποτε περαιτέρω κίνηση διότι οι υψηλές θερμοκρασίες τους αδρανοποιούν. Περιμένουν ακριβώς κάτω από την επιφάνεια έως ότου η άμμος δροσίσει τη νύχτα ή νωρίς το πρωί και τότε εξέρχονται μαζικά και τρέχουν προς τη θάλασσα. Το φως των αστεριών τους οδηγεί προς το νερό. Με τέτοιο μεγάλο αριθμό αυγών οι φωλιές συνήθως εκκολάπτονται σε δόσεις. Λόγου χάρη στην Ελλάδα από μια φωλιά 110 αυγών μπορεί να βγουν 35-50 νεοσσοί την πρώτη φορά και μετά για 2-10 ακόμη μέρες να βγουν 2-3 μικρότερες ομάδες των 5-20 νεοσσών. Μερικά από τα αυγά μπορεί να είναι αγονιμοποίητα ή να περιέχουν νεκρά έμβρυα.

Απειλές για την επιβίωση

Η Διεθνής Ένωση για την Προστασία της Φύσης (ΙUCN) έχει χαρακτηρίσει 6 από τα 7 είδη θαλάσσιων χελωνών ως κινδυνεύοντα ή κρίσιμα κινδυνεύοντα. Οι απειλές για τις θαλάσσιες χελώνες είναι τόσο φυσικές όσο και ανθρωπογενείς.

Φυσικές απειλές: Υπάρχουν βεβαίως φυσικές απειλές στην επιβίωση των θαλάσσιων χελωνών, των νεοσσών και των αυγών. Οι καιρικές συνθήκες είναι ένας πρωταρχικός παράγοντας. Ο άνεμος, η βροχή και το κρύο καθώς και οι αφύσικα υψηλές θερμοκρασίες επηρεάζουν επίσης τις χελώνες σε όλα τα στάδια της ζωής τους. Οι θερμοκρασίες κάτω των 14οC «παγώνουν» ακόμη και ενήλικες χελώνες. Η διάβρωση του εδάφους καταστρέφει τις παραλίες ωοτοκίας. Οι φυσικοί εχθροί αυγών και νεοσσών ποικίλουν ανάλογα με τη γεωγραφική θέση. Στην Ελλάδα αλεπούδες, σκυλιά και ενίοτε τσακάλια μπορεί να σκάψουν για τα αυγά. Οι νεοσσοί που τρέχουν προς την θάλασσα τρώγονται ενίοτε από αυτά τα ζώα όπως επίσης και από κουνάβια ή αρουραίους ή πουλιά όπως κοράκια, γλάροι και κορμοράνοι. Από τη στιγμή που οι νεοσσοί φθάσουν τη θάλασσα, μπορεί να γίνουν λεία από μεγάλα ψάρια.

Απειλές από τον άνθρωπο

1. Σύλληψη για σκοπούς εκμετάλλευσης (κρέας, μέρη του σώματος).
2. Λαθροθηρία αυγών για κατανάλωση
3. Εμπλοκή σε αλιευτικά εργαλεία που καταλήγει σε πνιγμό ή θανάτωση από τους ψαράδες
4. Οι παραλίες ωοτοκίας συρρικνώνονται δραματικά λόγω οικιστικής ανάπτυξης και τουριστικών δραστηριοτήτων:
   α) φώτα που λάμπουν στις παραλίες αποπροσανατολίζουν τόσο τις ενήλικες θηλυκές όταν βγαίνουν να γεννήσουν όσο και τους νεοσσούς που προσπαθούν να φθάσουν στη θάλασσα
   β) η συμπίεση της άμμου από τροχοφόρα οχήματα μπορεί να διαταράξει την κυκλοφορία του αέρα και την απορρόφησή τους από τα αυγά
   γ) ομπρέλες και ξαπλώστρες στις παραλίες ωοτοκίας συχνά σχηματίζουν ένα αδιαπέραστο τείχος που εμποδίζει την πρόσβαση στο πίσω μέρος της παραλίας για να γεννήσουν
   δ) η φύτευση δέντρων ή το στήσιμο ομπρελών έχουν σαν αποτέλεσμα να σκιάζουν τις φωλιές και οι χαμηλότερες θερμοκρασίες της άμμου επηρεάζουν την επώαση των αυγών
   ε) η ανθρώπινη παρουσία στις παραλίες ωοτοκίας τη νύχτα τρομάζει τις θαλάσσιες χελώνες που θέλουν να γεννήσουν
   στ) κάστρα στην άμμο ή ροδιές από τροχοφόρα μπορεί να παγιδεύσουν τους νεοσσούς στην πορεία τους προς τη θάλασσα.
5. Η ρύπανση των θαλασσών είναι μια περαιτέρω απειλή. Οι χελώνες συχνά συγχέουν πεταμένες πλαστικές σακούλες με τσούχτρες, μπάλες πίσσας ή χοντρά κομμάτια πολυαιθυλενίου με κάτι φαγώσιμο. Εάν καταπιούν αυτά τα αντικείμενα το πεπτικό τους σύστημα μπορεί να φράξει κι οι ίδιες να πεθάνουν.

Θαλάσσιες χελώνες στην Ελλάδα

Από τα 7 είδη στον κόσμο, μόνο 3 απαντώνται τακτικά στη Μεσόγειο (Caretta caretta, Chelonia mydas καιDermochelys coriacea). Από αυτά τα 3 είδη μόνο η Καρέττα ωοτοκεί στην Ελλάδα. Οι σημαντικότερες παραλίες ωοτοκίας είναι στη Ζάκυνθο (Κόλπος του Λαγανά), Πελοπόννησο (Κόλπος Κυπαρισσίας και Κόλπος Λακωνικού, περιοχή Κορώνης) και την Κρήτη (Ρέθυμνο, Κόλποι Χανίων και Μεσσαράς). Οι παραλίες της Ζακύνθου έχουν μια ιδιαίτερα υψηλή πυκνότητα φωλιών. Η πυκνότητα σε μια παραλία (Σεκάνια) μπορεί να φθάσει περίπου 1.500 φωλιές ανά χιλιόμετρο και είναι από τις υψηλότερες στον κόσμο. Το καβούκι της Καρέττα έχει σχήμα καρδιάς με 5 ζεύγη πλευρικών πλακών. Το χρώμα του καβουκιού είναι καφέ-πράσινο. Το πλάστρον είναι αχνό κίτρινο. Χελώνες που έχουν μαρκαριστεί στην Ελλάδα έχουν εντοπιστεί σε μια ευρεία περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου ακόμη σε αποστάσεις 1.500 χλμ. σε Ιταλικά, Τυνησιακά, Λιβυκά ύδατα, κάτι που υποδεικνύει σκόπιμη και όχι τυχαία μετακίνηση. Οι περισσότερες παρατηρήσεις είναι από τον Κόλπο του Γκαμπές στην Τυνησία και από το Βόρειο τμήμα της Αδριατικής Θάλασσας, γεγονός που σημαίνει ότι αυτοί οι κόλποι είναι περιοχές διαχείμασης χελωνών που ωοτοκούν στην Ελλάδα. Οι σοβαρότερες απειλές για τις Καρέττα στη Μεσόγειο είναι η τουριστική ανάπτυξη των παραλιών ωοτοκίας και η τυχαία σύλληψη σε αλιευτικά εργαλεία.

http://www.archelon.gr/

Φυτεύουν 2 δισ. δέντρα στις εθνικές οδούς για να καταπολεμήσουν ρύπανση και ανεργία

Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης της Ινδίαςανέλαβε μια πρωτοβουλία για να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα δύο ζέοντα προβλήματα: αυτός της ανεργίας και εκείνο της ατμοσφαιρικής ρύπανσης.

Αποκάλυψε λοιπόν τα σχέδιά της να προσλάβει έως 300.000 νέους για να φυτέψουν δύο δισεκατομμύρια δέντρα κατά μήκος των εθνικών αυτοκινητόδρομων της χώρας.

“Το μήκος των Εθνικών Οδών της Ινδίας φτάνει τα100.000 χιλιόμετρα. Ζήτησα από τους ειδικούς να καταστρώσουν ένα σχέδιο φύτευσης δύο δισεκατομμυρίων δέντρων κατά μήκος τους με στόχο από τη μια πλευρά τη δημιουργία θέσεων εργασίας και από την άλλη την προστασία του περιβάλλοντος” δήλωσε σχετικά ο αρμόδιος Ναυτιλίας και Αγροτικής Ανάπτυξης, Νιτίν Τζαϊράμ Γκαντκαρί.

Η Ινδία είναι ένας αναδυόμενος οικονομικός γίγαντας με τεράστιο πρόβλημα ατμοσφαιρικής ρύπανσης, όπως και άλλες χώρες της Ασίας.

Σύμφωνα με τη σχετική λίστα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (WHO) η Ινδία φιλοξενεί τις επτά από τις δέκα πόλεις με την υψηλότερη ατμοσφαιρική ρύπανση στον κόσμο, με τις τέσσερις να καταλαμβάνουν τις πρώτες θέσεις.

Ξεχωριστή έρευνα του Πανεπιστημίου του Λάνκαστερ της Βρετανίας έχει δείξει ότι τα δέντρα αιχμαλωτίζουν τη σωματιδιακή ρύπανση σε ποσοστό που μπορεί να φτάσει και το 50%.

econews

Η λίμνη της Καστοριάς εκπέμπει SOS – Καλύφθηκε από φυτοπλαγκτόν, αναδύει δυσοσμία

Σε τραγική κατάσταση έχει περιέλθει η υπέροχηλίμνη της Καστοριάς τον τελευταίο μήνα καθώς έχει καλυφθεί από ένα παχύ στρώμα ασπριδερής λόγω ανάπτυξης του φυτοπλαγκτόν, ενώ αναδύεται και έντονη δυσοσμία. Ως κυριότερες αιτίες προβάλλονται η ρύπανση από τα αστικά λύματα, η κλιματική αλλαγή, αλλά και οι ανθρώπινες παρεμβάσεις στο οικοσύστημα της λίμνης με την εισαγωγή ψαριών.

Όπως αναφέρει σε δημοσίευμά του το ΑΠΕ-ΜΠΕ, έκπληκτοι έμειναν, μπροστά σε αυτή την κατάσταση, 70 επιστήμονες από 25 χώρες,οι οποίοι συμμετείχαν σε διεθνές συνέδριο για το φυτοπλαγκτόν που διοργανώθηκε στην πόλη, την ίδια στιγμή που τοπικοί παράγοντες, ελλείψει συγκεκριμένου θεσμικού πλαισίου, δηλώνουν πως «όλοι είναι αρμόδιοι και όλοι αναρμόδιο».

Ωστόσο, η καθηγήτρια Βιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) Μαρία Μουστάκα χαρακτηρίζει «πολιτικό» το θέμα της λίμνης, αφού η κατάστασή της παρακολουθείται στενά τα τελευταία 20 χρόνια, υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα και προτάσεις, αλλά αποδεικνύεται ότι δεν υπάρχει, όπως τονίζει, οργανωμένο σχέδιο και πολιτική βούληση για τη σωτηρία της.

«Από το 2010, η λίμνη υποβαθμίζεται και φέτος η κατάστασή της χαρακτηρίζεται ελλιπής, δύο σκαλοπάτια δηλαδή, κάτω από την καλή» ανέφερε η κ. Μουστάκα, με αφορμή το 17ο διεθνές συνέδριο εργασίας «17th Workshop of the International Association of Phytoplankton Taxonomy & Ecology (IAP)», που πραγματοποιήθηκε στην Καστοριά και διοργάνωσε το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Επιστημών και Τεχνολογίας.

Επιστήμονες που συμμετείχαν στο συνέδριο, με επικεφαλής την κ. Μουστάκα, προχώρησαν σεδειγματοληψίες νερού της λίμνης και διαπίστωσαν ότι ο φώσφορος που υπάρχει από τα αστικά λύματα που εισέρχονταν στο σύστημα συντελεί στον ευτροφισμό και, κατά συνέπεια, στην αύξηση του φυτοπλαγκτού και των τοξικών κυανοβακτηρίων που δημιουργούν και την εικόνα της πυκνής, πράσινης και άσπρης πάστας στην επιφάνεια της λίμνης.

«Φυσικά και η κλιματική αλλαγή, με την αύξηση της θερμοκρασίας, ευνοεί τον ευτροφισμό, όπως και ο εμπλουτισμός της λίμνης με ψάρια» ανέφερε η κ. Μουστάκα, η οποία ξεκαθάρισε ότι πρέπει να ελέγχεται αυστηρά τι εισέρχεται στη λίμνη γιατί πρόκειται για ένα υδάτινο σύστημα με πολύ ισχυρή ανακύκλωση που αναγεννά το φώσφορο.

Τη διαπίστωση αυτή επιβεβαίωσε και ο πρόεδρος του Συλλόγου Καταστημάτων εστίασης Σάκης Λιόγας, ο οποίος αναφέρθηκε στην οικονομική ζημία που υφίστανται τα καταστήματα περιμετρικά της λίμνης την περίοδο που παρουσιάζει άσχημη εικόνα και δυσοσμία. «Εχει τεράστιο αντίκτυπο στον τζίρο των καταστημάτων, αφού ο κόσμος δεν μπορεί να καθίσει έξω ενώ, φέτος, το φαινόμενο που ξεκίνησε στα τέλη Αυγούστου, είναι ιδιαίτερα έντονο».

«Για εκατοντάδες χρήματα που δόθηκαν για μελέτες, χωρίς αποτέλεσμα» μίλησε, από την πλευρά του, ο Νίκος Παναγιωτόπουλος από την Εταιρεία Προστασίας Περιβάλλοντος Καστοριάς. «Η δυσοσμία και το φυτοπλαγκτόν παρουσιάζονται κάθε χρόνο αλλά όχι σ΄αυτή την ποσότητα που είδαμε φέτος και τη δυσοσμία που δημιουργεί συνθήκες ασφυξίας» περιέγραψε την κατάσταση ζητώντας δραστικότερα μέτρα για την προστασία της λίμνης.

«Πρέπει να αφήσουμε τη λίμνη στην ησυχία της και να φροντίσουμε για τη συνεχή απορροή σε ρέμα προκειμένου να αποφορτίζεται. Υπάρχει βέβαια το ρέμα Γκιόλι, αλλά το καλοκαίρι υπάρχει θυρόφραγμα και, επιπλέον, το νερό της λίμνης δεν πρέπει να πηγαίνει όπως είναι στον Αλιάκμονα, αλλά να γίνεται προηγουμένως ένας καθαρισμός με επεξεργασία οικολογική», πρότεινε η καθηγήτρια του ΑΠΘ.

Υπογράμμισε, τέλος, την έκπληξη των ξένων συναδέλφων της που είδαν από κοντά την κατάσταση της λίμνης, τονίζοντας χαρακτηριστικά ότι «δεν υπάρχει ευρωπαϊκή χώρα που να υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα και να μην τα αξιοποιούν».

—Ποιος θα σώσει τη λίμνη;

Για «καλές προθέσεις που πάντα υπάρχουν για τη σωτηρία της λίμνης» έκανε λόγο στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο δήμαρχος Καστοριάς Ανέστης Αγγελής, προσθέτοντας ότι προτεραιότητα της νέας δημοτικής αρχής αποτελεί η εξυγίανση της λίμνης.

«Εντούτοις -πρόσθεσε- το νομοθετικό πλαίσιο δεν είναι ξεκάθαρο και ουσιαστικά, όλοι και κανένας έχουν την αρμοδιότητα της λίμνης γι’ αυτό επιβάλλεται να ξεκαθαρίσει το ζήτημα από τα συναρμόδια υπουργεία. Αλλωστε, η λίμνη της Καστοριάς συνδέεται με τη ζωή και την οικονομία, ολόκληρης της πόλης».

http://www.econews.gr/

Η Ελλάδα πνίγεται από τα πλαστικά σκουπίδια – Καταλήγουν στο πιάτο μας

Τον «κώδωνα» του κινδύνου κρούει το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας «Αρχιπέλαγος», καθώς διαπιστώνει την υπερσυσσώρευση απορριμμάτων και κυρίως πλαστικών στις ελληνικές θάλασσες και τελικά στην τροφική αλυσίδα.

Όπως  αναφέρει το «Αρχιπέλαγος» με τις πρώτες βροχές του φθινοπώρου και τη λήξη της τουριστικής περιόδου, χιλιάδες τόνοι πλαστικών και άλλων απορριμμάτων που συσσωρεύτηκαν στις άκρες των δρόμων σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια ξεκινούν το καταστροφικό τους ταξίδι χωρίς… επιστροφή για τις ελληνικές θάλασσες.

—Ευθύνες σε πολίτες – Τοπική Αυτοδιοίκηση

Η οργάνωση επιρρίπτει ευθύνες στην Τοπική Αυτοδιοίκηση καθώς όπως τονίζει όπως τονίζει για μήνες δεν υπήρξε η στοιχειώδης κινητοποίηση ώστε να καθαριστούν τα σκουπίδια, με αποτέλεσμα πολλές περιοχές της χώρας να έχουν μετατραπεί σε έναν ατελείωτο σκουπιδότοπο».

Ωστόσο ευθύνες επιρρίπτει και στην πλειονότητα των Ελλήνων οι οποίο όπως λέει φαίνεται να έχουν συνηθίσει την παρουσία των απορριμμάτων σε κάθε έκφανση της καθημερινότητας.

Σύμφωνα με το «Αρχιπέλαγος»ελάχιστοι έχουν συνειδητοποιήσει πως το πλέον επικίνδυνο υλικό για το περιβάλλον είναι το πλαστικό.

Το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας  προσθέτει, ότι τα προσωρινά μέτρα του καθαρισμού των παραλιών λίγο πριν από το καλοκαίρι δεν επαρκούν, καθώς η αυξημένη τουριστική κίνηση οδηγεί σε νέα συσσώρευση σκουπιδιών.

Ο σκουπιδότοπος αυτός, συνεχίζει, μεταφέρεται με τις πρώτες βροχές στο θαλάσσιο οικοσύστημα, καθώς τα ορμητικά νερά παρασύρουν τα απορρίμματα στη θάλασσα. Το μεγαλύτερο πρόβλημα παραμένουν τα πλαστικά, τα οποία διασπώνται και οι ίνες τους καταλήγουν στο πιάτο μας.

—Κίνδυνος οι πλαστικές σακούλες

Για παράδειγμα, αναφέρει κάποιους κοινούς τύπους πλαστικού (όπως η σακούλα ή το μπουκάλι νερού) οι οποίο όταν απορριφθούν στο περιβάλλον, με την επίδραση της υπεριώδους ακτινοβολίας, του αλατιού και του κυματισμού, σε διάστημα λίγων μόνο μηνών, διασπώνται σε μικρά κομμάτια και έπειτα καταλήγουν σε μικροσκοπικές ίνες.

Ταυτόχρονα, αναφέρει ένα από τα πιο επικίνδυνα προϊόντα πλαστικού που χρησιμοποιείται ευρέως τα τελευταία χρόνια είναι οι λεγόμενες «βιοδιασπώμενες» σακούλες», όπως αυθαίρετα χαρακτηρίζονται.

«Η ευρεία χρήση τους αποτελεί σκάνδαλο, καθώς το υλικό τους όχι μόνο δεν βιοδιασπάται και δεν ανακυκλώνεται, αλλά μέσω της προσθήκης χημικού καταλύτη στο υλικό, διασπάται πολύ πιο γρήγορα σε μικρά κομμάτια και έπειτα σε μικροσκοπικά σωματίδια, τα οποία τελικά εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα σε μικρότερο χρονικό διάστημα» τονίζει η οργάνωση.

Υπογραμμίζεται δε πως οι συνέπειες αυτής της σύγχρονης μορφής ρύπανσης είναι ιδιαίτερα καταστροφικές τόσο για τα φυσικά οικοσυστήματα της χώρας μας και τα προστατευόμενα είδη που ζουν σε αυτά όσο και για τον άνθρωπο.

Οι επιστήμονες του Ινστιτούτου Θαλάσσιας Προστασίας, Αρχιπέλαγος, από το 2009, πραγματοποιούνμακροχρόνια και ενδελεχή έρευνα σε όλη την ελληνική επικράτεια για τη διασπορά μικροπλαστικών, μελετώντας την περιεκτικότητά τους σε παράκτια ιζήματα, ψάρια, ασπόνδυλα, επιφανειακά νερά κ.α.

Παράλληλα, ερευνώνται οι πραγματικοί χρόνοι διάσπασης διαφόρων τύπων πλαστικού σε πραγματικές συνθήκες οικοσυστημάτων, δηλ. σε παράκτια νερά, ποταμούς καθώς και σε πλήρη έκθεση στον ήλιο, σε ακτές.

—Τα πλαστικά στο πιάτο μας

Δυστυχώς, όπως αναφέρει το «Αρχιπέλαγος» σε πολλές ακατοίκητες περιοχές του Αιγαίου καταγράφτηκαν συγκεντρώσεις μικροπλαστικών αντίστοιχες με αυτές ακτών της Αττικής, ενώ ένα ακόμη ανησυχητικό στοιχείο είναι πως όλοι οι οργανισμοί, μεταξύ των οποίων και τα ψάρια, που ελέγχονται, περιέχουν στο στομάχι τους μικροσκοπικές ίνες πλαστικού, άλλοι σε μικρότερη και άλλοι σε μεγαλύτερη ποσότητα.

«Αυτό, ωστόσο, δεν πρέπει να μας αποτρέπει από την κατανάλωση ψαριών, δεδομένου ότι παραμένει μία από τις πλέον πολύτιμες και θρεπτικές τροφές για τον άνθρωπο, (ενώ συνήθως το στομάχι όπου περιέχονται οι ίνες πλαστικού δεν καταναλώνεται)» σημειώνει το «Αρχιπέλαγος» και καταλήγει πως οπεριορισμός χρήσης του πλαστικού και η ενίσχυση του μέτρου της ανακύκλωσης είναι οι μόνες λύσεις για την αντιμετώπιση του προβλήματος.

«Αρχιπέλαγος»

HELMEPA: Μήνας Δράσης για το Θαλάσσιο Περιβάλλον ο Οκτώβριος

Με μεγάλη συμμετοχή μελών της ΠαιδικήςHELMEPA, μαθητών και εκπαιδευτικών, εταιρειών, ΟΤΑ, Λιμενικών Αρχών, φορέων και τοπικών συλλόγων, καταδυτικών κέντρων και άλλων εθελοντών συνεχίζονται μέχρι την 20 Οκτωβρίου οιδράσεις καθαρισμού ακτών και βυθού.

Με τον καιρό σύμμαχο – απ΄ ότι φαίνεται – στις περισσότερες περιοχές της χώρας, το επόμενο τριήμερο, 3-5 Οκτωβρίου, έχουν προγραμματιστεί οι ακόλουθες δράσεις:

*Παρασκευή 3 Οκτωβρίου

Παραλία Ζέφυρος Ρόδου – 14ο Δημοτικό Σχολείο Ρόδου.
΄Αγιος Παύλος/ Μεγάλο Φαναράκι, Λήμνος – Γυμνάσιο Μούδρου “Αργύριος Μοσχίδης”.
3η Μαρίνα Γλυφάδας – Εταιρεία Προαγωγής Ψυχοκοινωνικής Υγείας Παιδιών & Ενηλίκων «ΙΡΙΣ».

*Σάββατο 4 Οκτωβρίου

Παραλία Νέας Περάμου και Βαρέας Μεγάρων – Δήμος Μεγαρέων / Νέας Περάμου.
Παραλία Ναυτικού Ομίλου Βάρκιζας – Tsakos Columbia Shipmanagement S.A., Τsakos Energy Navigation, Entrust Maritime (Εταιρικά μέλη HELMEPA).
Παραλία Βοτσαλάκια, Πειραιάς – V. Ships Greece (Εταιρικό μέλος HELMEPA).
Παραλία Καβούρι, Βουλιαγμένη – Antipollution SA (Εταιρικό μέλος HELMEPA).
Υποβρύχιος καθαρισμός Αγίας Πελαγίας, Ηράκλειο – Diver΄s Club Crete.

*Κυριακή 5 Οκτωβρίου

Παραλία Βασιλικής, Αγία Μαρίνα Στυλίδας – Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων 2ου Δημοτικού Σχολείου Στυλίδας.
Υποβρύχιος καθαρισμός Λιμανιού Πάχης Μεγάρων και Παραλία Κινέτας – Δήμος Μεγαρέων / Νέας Περάμου.
Υποβρύχιος καθαρισμός χερσονήσου Λομβάρδας, Λαιμός Βουλιαγμένης – Σύλλογος Ερασιτεχνών Αυτοδυτών “ΤΗΘΥΣ”.
Λιμένας και Παραλία Αγίας Γαλήνης – Λιμενικός Σταθμός Αγίας Γαλήνης / Δήμος Αγίου Βασιλείου.
Υποβρύχιος καθαρισμός Λιμένα Αγίας Γαλήνης – Dolphin Diving Center.
Παραλία Λυγαριάς, Αγία Πελαγία Ηρακλείου – Κανακάκης Μιχάλης & ΣΙΑ ΟΕ.

—Καθαρισμοί το Σεπτέμβριο

Οι πλούσιες δράσεις της HELMEPA ξεκίνησαν δυναμικά το Σεπτέμβριο με την Παγκόσμια Εκστρατεία Εθελοντικού Καθαρισμού Ακτών, που υλοποίησε για 23η χρονιά στην Ελλάδα η HELMEPA, με τίτλο “Καθαρίζουμε ό,τι αφήσαμε πίσω μας στις παραλίες”.

Μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου είχαν πραγματοποιηθεί καθαρισμοί ακτών σε και βυθού σε Αργοστόλι, Ασπρόπυργο, Άστρος Αρκαδίας, Επανωμή, Λευκαντί Ευβοίας, Λίμνη Ηραίου Κορινθίας, Λουτράκι, Νέα Χρυσή Ακτή Πάρου, Νέο Σιδηροχώρι Κομοτηνής, Νέο Φάληρο, Παλαιό Φάληρο, Περαία, Σιθωνία Χαλκιδικής και Ψαθόπυργο Αχαΐας.

Συμμετείχαν εταιρείες-μέλη της HELMEPA, ΟΤΑ, το Λιμενικό Σώμα, φορείς διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, τουριστικές επιχειρήσεις, καταδυτικά κέντρα, τοπικές ενώσεις, πολιτιστικοί σύλλογοι, μαθητές, εκπαιδευτικοί και πλήθος εθελοντών.

Στην Αθήνα, το Σάββατο 20/9 η HELMEPA συντόνισε καθαρισμό της ακτής στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας (ΣΕΦ) με τη συμμετοχή μαθητών και εκπαιδευτικών του Τμήματος ΙΒ των Εκπαιδευτηρίων Γείτονα, του Μεσογειακού Γραφείου Πληροφόρησης για το Περιβάλλον, τον Πολιτισμό και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη (MIO-ECSDE) και της Ελληνικής Εταιρείας Αξιοποίησης-Ανακύκλωσης (Ε.Ε.Α.Α.). Τις 84 μεγάλες σακούλες με ανακυκλώσιμα υλικά που συνέλεξαν οι εθελοντές παρέλαβε όχημα ανακύκλωσης της ΕΕΑΑ. Μετά τον καθαρισμό, μαθητές και εκπαιδευτικοί είχαν την ευκαιρία να περιηγηθούν στην κινητή έκθεση για τα θαλάσσια απορρίμματα του ευρωπαϊκού προγράμματος MARLISCO, που είχε τοποθετήσει στο χώρο το MIO-ECSDE, ενώ η Διοίκηση του ΣΕΦ προσέφερε νερά και αναψυκτικά στους εθελοντές.

Την Κυριακή 21/9 στελέχη της Danaos Shipping, εταιρικού μέλους της HELMEPA, μαζί με τις οικογένειές τους, καθάρισαν την παραλία Εδέμ στο Π. Φάληρο. Αν και η παραλία ήταν σχετικά καθαρή, οι εθελοντές κατόρθωσαν να γεμίσουν 2 σακούλες με απορρίμματα, τα οποία κατέγραψαν σχολαστικά σε ειδικά δελτία.

Την ίδια ημέρα στο Λουτράκι, οκτώ δύτες της ομάδας εθελοντών “Loutraki Divers” ανέσυραν πάνω από 900 (!) κιλά απορριμμάτων από το θαλάσσιο πυθμένα, χωρίς τη χρήση μηχανικών μέσων. Η λεία τους περιλάμβανε, μεταξύ άλλων, 36 τσιμεντόλιθους, 32 μεταλλικούς σωλήνες, 12 φιάλες πεπιεσμένου αερίου, 9 άγκυρες, 2 θερμοσίφωνες, μία μπαταρία φορτηγού και έναν κάδο απορριμμάτων. Με την ολοκλήρωση του πρώτου χρόνου της εθελοντικής εκστρατείας “We Dive, We Clean”, την οποία με μεγάλη συνέπεια υλοποιούν οι Loutraki Divers, τα αποτελέσματα είναι δυστυχώς εντυπωσιακά: στη διάρκεια 34 καταδύσεων και 132 ωρών υποβρύχιου καθαρισμού, έχουν αφαιρέσει από το βυθό της θάλασσας πάνω από 6 τόνους απορριμμάτων.

Στο “Μήνα Δράσης για το Θαλάσσιο Περιβάλλον” μέχρι την 20η Οκτωβρίου, έχουν ήδη δηλώσει συμμετοχή φορείς και ιδιώτες που οργανώνουν τους δικούς τους καθαρισμούς ακτών και βυθού σε Αγιόκαμπο Λάρισας, Βάρκιζα, Βόλο, Βουλιαγμένη, Γλυφάδα, Γρεβενά, Ηγουμενίτσα, Θεσσαλονίκη, Ιεράπετρα, Ηράκλειο, Καβάλα, Καβούρι, Κύμη Ευβοίας, Λέρο, Λήμνο, Μυτιλήνη, Νάξο, Νέα Καρβάλη, Πειραιά, Πόρτο Ράφτη, Πόρτο Χέλι, Παλαιό Φάληρο, Ρόδο, Σάμο και Σητεία.

Μπορείτε και εσείς να συμβάλετε σε αυτή την παγκόσμια εθελοντική προσπάθεια, δηλώνοντας συμμετοχή σε κοντινό σας καθαρισμό ή οργανώνοντας τη δική σας δράση, με την υποστήριξη της HELMEPA.

Το μόνο που έχετε να κάνετε είναι να επιστρέψετε στη HELMEPA συμπληρωμένη τη Δήλωση Καθαρισμού, ηλεκτρονικά στο environment@helmepa.gr ή με φαξ, 210-9407327.

Για περισσότερες πληροφορίες, Τομέας Περιβαλλοντικής Ενημέρωσης, τηλ. 210-9343088.

Πρωτοφανής εγχείρηση αφαίρεσης όγκου από εγκέφαλο χρυσόψαρου

Όταν οι ιδιοκτήτες του Τζωρτζ παρατήρησαν ότι αρρώστησε μετέφεραν άμεσα στο αγαπημένο τους κατοικίδιο στον κτηνίατρο. Τότε ο Τζωρτζ διαγνώστηκε με έναν καρκινικό όγκο που απειλούσε τη ζωή του και έγινε σύσταση να υποβληθεί σε μια πειραματική χειρουργική επέμβαση.

Το θέμα είναι ότι ο Τζωρτζ είναι χρυσόψαρο. Και όχι ένα οποιοδήποτε χρυσόψαρο, αλλά ένα χρυσόψαρο-μαθουσάλας ηλικίας 10 ετών. Ενώ οι περισσότεροι θα είχαν αποχαιρετήσει τον Τζωρτζ, θα τον είχαν ρίξει στην τουαλέτα και θα είχαν τραβήξει το καζανάκι, οι ιδιοκτήτες του διέθεσαν περίπου 150 Ευρώ για να πραγματοποιηθεί μια πρωτοφανής χειρουργική επέμβαση στο Κτηνιατρικό Νοσοκομείο Λορτ Σμιθ στη Μελβούρνη της Αυστραλίας.

Όπως δήλωσε στη Daily Mail, ο Δρ Τριστάν Ριτς, ένας ειδικευμένος κτηνίατρος στην άγρια ζωή που αναλαμβάνει περίεργες υποθέσεις και είναι αυτός που χειρούργησε τον Τζωρτζ, σε πρώτη φάση το χρυσόψαρο τοποθετήθηκε σε ένα κουβά με παγωμένο νερό που περιείχε αναισθητικό.

Ενόσω αφαιρούσε τον όγκο από τον εγκέφαλο του Τζωρτζ, ο Δρ Ριτς του χορηγούσε νερό, οξυγόνο και αναισθητικό με μια σωλήνα που κατέληγε από τον κουβά στα βράγχια, ώστε το ψάρι να παραμείνει αναίσθητο αλλά ζωντανό.

Στο τέλος της εγχείρησης, ο Δρ Ριτς είχε να αντιμετωπίσει ένα ακόμα απρόοπτο. Τα ράμματα δεν κράτησαν και για αυτό το λόγο χρησιμοποίησε κόλλα για υφάσματα, ένα υλικό που χρησιμοποιείται και στους ανθρώπους.

Στο τέλος, ο Δρ Ριτς χορήγησε στον Τζωρτζ αντιβιοτικά και παυσίπονα και τον τοποθέτησε σε έναν κουβά με καθαρό νερό για να αναρρώσει.

Σαρανταπέντε λεπτά μετά  την εγχείρηση ο Τζωρτζ ξεκίνησε να κολυμπά και να αναπνέει αυτόνομα.

“Για τους ιδιοκτήτες αυτό το ψάρι είναι μοναδικό” δήλωσε ο Δρ Ριτς και υπογράμμισε κάτι πολύ σημαντικό: “εάν έχει κατοικίδιο ζώο, ανεξαρτήτως είδους, τότε έχεις την υποχρέωση να το φροντίσεις όσο καλύτερα μπορείς”.

econews

Λαφιάτης (Elaphe quatuorlineata)

Το συγκεκριμένο ζώο θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως ο «αγαθός γίγαντας» των φιδιών της Ελλάδας, καθώς είναι το μεγαλύτερο (μαζί με το σαπίτη) σε μήκος και ρωμαλέο σε εμφάνιση φίδι όμως είναι ήρεμο και ελάχιστα ως καθόλου επιθετικό ακόμα και όταν παγιδευτεί ή αιχμαλωτιστεί από τον άνθρωπο. Έτσι, μόνο το μέγεθός του θα μπορούσε να προκαλέσει το φόβο στον κόσμο -ο οποίος φοβάται τα ερπετά ανεξαρτήτως μεγέθους και πιθανής επικινδυνότητας- καθώς ο «χαρακτήρας» του είναι πράος και ελάχιστα επιθετικός. Για το λόγο αυτό, το συγκεκριμένο είδος φιδιού έχει τη «τιμητική» του και λατρεύεται στο χωριό Cocullo της Ιταλίας την πρώτη Πέμπτη του Μαΐου, στην εορτή του Αγίου Δομήνικου όπου γίνεται περιφορά του αγάλματός του Αγίου με αυτό να είναι καλυμμένο από δεκάδες λαφιάτες (http://www.repubblica.it/2006/05/gallerie/cronaca/processione-serpenti/1.html). Το πρώτο συνθετικό του επιστημονικού ονόματος (Elaphe) σχετίζεται με το χρωματικό πρότυπο του κεφαλιού των φιδιών του γένους που προσομοιάζουν με κέρατα ελαφιού, ενώ το δεύτερο συνθετικό περιγράφει τις τέσσερις καστανές γραμμές που διατρέχουν το σώμα του φιδιού.

Ο λαφιάτης ανήκει στην μεγαλύτερη ομάδα φιδιών (οικογένεια Colubridae) που περιλαμβάνει τα τυπικά φίδια με το μακρύ και λεπτό σώμα. Εξαπλώνεται στην νότια-νοτιοανατολική Ευρώπη και σε όλη σχεδόν την ηπειρωτική Ελλάδα και ορισμένα νησιά και απαντάται στις παρυφές δασών και ανοικτά δάση, παραποτάμια οικοσυστήματα, οικότοπους με βραχώδες υπόστρωμα αλλά και περιοχές με ανθρώπινη δραστηριότητα (καλλιέργειες, δεντρώνες, φυτοφράκτες, κ.λπ.). Είναι ένα μεγάλου μεγέθους φίδι [το μεγαλύτερο μαζί με το σαπίτη (Malpolon insignitus)] με ρωμαλέο σώμα και μήκος που μπορεί να φτάσει τα 2,6 μέτρα. Ραχιαία ο χρωματισμός του είναι ανοικτό καστανό/κιτρινοκάστανο/καστανό-γκρίζο, με κάθε πλευρά του σώματος να έχει δύο σκουρόχρωμες λωρίδες που ξεκινούν από το λαιμό και καταλήγουν στην ουρά, ενώ η κοιλιά έχει απαλό κίτρινο χρώμα. Τα νεαρά άτομα έχουν αντί για τις τέσσερις λωρίδες 3-5 σειρές σκουρόχρωμων/μαύρων κηλίδων. Ο λαφιάτης δραστηριοποιείται την ημέρα αλλά κατά τους πιο ζεστούς μήνες είναι ενεργός κυρίως τις απογευματινές ώρες. Είναι κυρίως εδαφόβιο φίδι που κινείται σχετικά αργά για φίδι αλλά έχει και αναρριχητικές ικανότητες. Η διατροφή του βασίζεται στα τρωκτικά και κυρίως στους αρουραίους, όμως καταναλώνονται και πουλιά και μεγάλες σαύρες. Δεν έχει δηλητήριο και σκοτώνει την τροφή του με περίσφιξη, ενώ είναι εντελώς ακίνδυνο για τον άνθρωπο.

Η προστασία του λαφιάτη σε εθνικό όσο και σε κοινοτικό και ευρωπαϊκό επίπεδο είναι «επαρκής» καθώς περιλαμβάνεται στους καταλόγους συμβάσεων και νόμων, με την Ευρωπαϊκή Ένωση να το κατατάσσει στα «Είδη Προτεραιότητας». Οι άμεσες απειλές στο λαφιάτη - όπως και σε κάθε είδος φιδιού και γενικότερα ερπετού - είναι πολύ έντονες καθώς το μεγάλο μέγεθός του και η μικρή του ταχύτητα τον κάνουν εύκολο στόχο όποτε εμφανίζεται κοντά στον άνθρωπο με αποτέλεσμα να καταδιώκεται και να θανατώνεται παρότι είναι εντελώς ακίνδυνος, ενώ σημαντικοί αριθμοί ατόμων «θυσιάζονται» στο οδικό δίκτυο. Οι έμμεσες πιέσεις σχετίζονται με τη συρρίκνωση, υποβάθμιση και κατακερματισμό των οικοτόπων που διαβιεί και τη συνεχή απώλεια της φυσικότητας του περιβάλλοντος, ενώ σε ορισμένες περιοχές απειλείται με εξαφάνιση από την αλόγιστη χρήση μυοκτόνων φαρμάκων που τελικά δηλητηριάζουν εμμέσως το λαφιάτη.

Η παρουσία του λαφιάτη είναι τεκμηριωμένη και συνεχής σε αρκετές περιοχές της προστατευόμενης περιοχής του όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Ο πράος «χαρακτήρας» του και το μεγάλο μέγεθος που του δίνει μια σιγουριά απέναντι σε πιθανούς εχθρούς τον φέρνει συχνά σε επαφή με τον άνθρωπο, μη γνωρίζοντας τον ανηλεή πόλεμο που ο τελευταίος έχει κηρύξει σε όλα τα φίδια. Αν αναλογιστούμε τις πολύτιμες υπηρεσίες που προσφέρει ο λαφιάτης στον άνθρωπο ρυθμίζοντας τους πληθυσμούς των επιβλαβών ποντικών και αρουραίων παρέχοντάς μας μια φυσική, οικολογική μέθοδο καταπολέμησής τους γλιτώνοντας τα επικίνδυνα δηλητήρια, όταν τύχει να δούμε το μεγαλοπρεπή λαφιάτη να διασταυρώνεται με το δρόμο μας θα του επιτρέψουμε να συνεχίσει την πορεία του ανενόχλητος.

Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού
Τμήμα Προστασίας & Διαχείρισης

Άστρος Αρκαδίας, 22001 
Τηλ: 27550 22021, Fax: 27550 22806 
Email: info@fdparnonas.gr Web: www.fdparnonas.gr

Koυκουβάγια (Athene noctua)

To ζώο της εβδομάδας φέρνει στο μυαλό μας παραμύθια και μύθους αλλά και κομμάτια της ιστορίας της Ελλάδας, αφού η προστάτιδα της Αθήνας ήταν η θεά της σοφίας, Αθηνά, με την κουκουβάγια να είναι το ζώο/σύμβολό της, καθώς συμβολίζει τη γνώση και τη σοφία. Η πρώτη λέξη του επιστημονικού της ονόματος (Athene) προέρχεται ακριβώς από τη θεά Αθηνά της οποίας ήταν και το σύμβολο και ιερό ζώο, ενώ η δεύτερη λέξη (noctua) προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη νυξ=αγρυπνώ ή/και τη λατινική noc=νύχτα, προφανώς περιγράφοντας τον κυρίως νυκτόβιο τρόπο ζωής της κουκουβάγιας. Η δε λέξη «κουκουβάγια» στην ουσία είναι μια ηχομιμητική λέξη από τον ήχο «κουκουβάου» που είναι ο ήχος που μοιάζει να βγάζει το ζώο σε ορισμένες περιπτώσεις.

Η κουκουβάγια είναι μια από τις μικρόσωμες γλαύκες (την ομάδα πτηνών που περιλαμβάνει όλες τις κουκουβάγιες, μπούφους, γκιώνηδες, νυχτοπούλια, κ.λπ.) με μήκος που φτάνει τα 28 εκατοστά, βάρος μέχρι και 200 γραμμάρια και άνοιγμα φτερών μέχρι και 58 εκατοστά. Αν και μικρόσωμη έχει στιβαρή κατασκευή σώματος, μεγάλο κεφάλι με κίτρινα μάτια, μακριά πόδια (για τα δεδομένα των γλαυκών) και κοντή ουρά. Το χρώμα της ραχιαία είναι καστανό με λευκές κηλίδες, ενώ κοιλιακά είναι υπόλευκη με καστανές ρίγες πιο πυκνές στην περιοχή του στήθους. Είναι μόνιμος κάτοικος ανοικτών εκτάσεων και αγροτικών περιοχών με βράχια, φυτοφράκτες, σκόρπια δέντρα, ξερολιθιές, στάνες. Συχνά βρίσκεται σε ανθρωπογενείς βιοτόπους όπως αγροτικούς οικισμούς, κάστρα, αρχαιολογικούς χώρους. Δραστηριοποιείται το σούρουπο και τη νύχτα αλλά και εν μέρει την ημέρα όπου τη βλέπουμε να κάθεται σε στέγες, σύρματα, φράκτες να παρατηρεί την γύρω περιοχή. Φωλιάζει σε κουφάλες δέντρων, σε τρύπες κτιρίων αλλά και σε τρύπες σε πρανή του εδάφους, και τροφή του αποτελούν θηλαστικά μικρού μεγέθους, μικρά πουλιά, μικρόσωμα ερπετά και αμφίβια και ασπόνδυλα (έντομα, σκώληκες). Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της είναι ότι όταν της τραβήξει την προσοχή κάτι και το παρατηρεί με περιέργεια ανεβοκατεβάζει το κεφάλι της, κίνηση που θεωρείται ότι ενισχύει την ήδη εξαιρετική στερεοσκοπική της όραση.

Η κουκουβάγια προστατεύεται «χαλαρά» σε εθνικό όσο και σε κοινοτικό και διεθνές επίπεδο εντασσόμενος σε λίγες συμβάσεις και καταλόγους. Ο κρυπτικός κυρίως νυκτόβιος τρόπος ζωής της -μολονότι λιγότερο από τις υπόλοιπες γλαύκες- και η γενικότερη αποδοχή και συμπάθεια του ζώου από τον κόσμο μεταφράζονται σε ελάχιστες άμεσες πιέσεις. Όμως έμμεσες πιέσεις από τις ανθρώπινες δραστηριότητες επιδρούν αρνητικά στους πληθυσμούς της κουκουβάγιας, απειλές που σχετίζονται με τη χρήση μυοκτόνων δηλητήριων, εντομοκτόνων και φυτοφαρμάκων και με τη συρρίκνωση και υποβάθμιση των βιοτόπων που φωλιάζει, αναπαράγεται και κυνηγά.

Η προστατευόμενη περιοχή του όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού αποτελεί ένα φιλόξενο σπιτικό για την κουκουβάγια και πρέπει να διατηρηθεί έτσι και στο μέλλον. Η εμφάνισή της κατά τη διάρκεια της ημέρας σε μια στέγη να παρατηρεί τριγύρω θα εκπλήξει ευχάριστα τον επισκέπτη ή ακόμα και τον κάτοικο της περιοχής -αφού έχουμε συνδυάσει τις γλαύκες με τη νύχτα- όπως και το πολύ μικρό της μέγεθος που της δίνει μια ακόμα περισσότερο συμπαθητική εικόνα. Όμως δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι, παρά το μικρό μέγεθος και τη συμπαθητική εμφάνιση, πρόκειται για έναν ικανότατο και αποτελεσματικότατο κυνηγό που επιβιώνει «βγάζοντας» το ψωμί του δίπλα στον άνθρωπο.

Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού
Τμήμα Προστασίας & Διαχείρισης

Άστρος Αρκαδίας, 22001 
Τηλ: 27550 22021, Fax: 27550 22806 
Email: info@fdparnonas.gr Web: www.fdparnonas.gr

Πορφυροτσικνιάς (Ardea purpurea)

Από τα είδη των τσικνιάδων ή ερωδιών της Ελλάδας, το ζώο της τρέχουσας εβδομάδας είναι κατά πολλούς το πιο όμορφο. Όσο και αν αυτό είναι υποκειμενικό, ο πορφυροτσικνιάς πραγματικά είναι ένα εντυπωσιακό πουλί, τόσο εξαιτίας του μεγέθους του, όσο και λόγω του ιδιαίτερου χρωματισμού του. Ο χρωματισμός του είναι και αυτός που του δίνει και το κοινό του όνομα, ενώ όσον αφορά στο λατινικό του όνομα το πρώτο συνθετικό προέρχεται από τη λατινική λέξη ardea που ήταν η ονομασία των ερωδιών, ενώ το δεύτερο συνθετικό προέρχεται από την επίσης λατινική λέξη purpureus=πορφυρός.

Ο πορφυροτσικνιάς είναι ένας μεγαλόσωμος ερωδιός, με μήκος σώματος να φτάνει τα 90 εκατοστά, άνοιγμα φτερών κοντά στα 1,5 μέτρα και βάρος στα 1,5 κιλά. Έχει σώμα ψηλόλιγνο, με τυπικά μακρύ λαιμό και σχετικά μικρότερο κεφάλι -σε σχέση με τους άλλους τσικνιάδες- που καταλήγει σε μακρύ και στενό κιτρινωπό ράμφος, και κίτρινα πόδια λεπτά και μακριά. Πλευρικά το κεφάλι και ο λαιμός είναι καστανοκόκκινα, ο λαιμός διατρέχεται από δύο πλευρικές επιμήκης μαύρες γραμμές, η ράχη είναι σκούρα γκρίζα, τα φτερά είναι καστανοκόκκινα/γκρίζα στο μισό μήκος τους προς το σώμα και σκούρα γκρίζα στο υπόλοιπο μήκος και η κοιλιά είναι καστανοκόκκινη. Οι βιότοποι που διαβιεί περιλαμβάνουν υγροτοπικά οικοσυστήματα όπως λίμνες, λιμνοθάλασσες, ποτάμια και εκβολές, κ.λπ. όπου απαντάται στους πυκνούς καλαμιώνες, με το χρωματικό του πρότυπο και το σχήμα του σώματος να του παρέχουν τέλεια κάλυψη. Τα ψάρια αποτελούν την κύρια πηγή τροφής, μαζί με βατράχια και ασπόνδυλα. Η κυνηγετική τεχνική του πορφυροτσικνιά είναι όμοια με των συγγενικών του ειδών όπου η ενέδρευση σε πλήρη ακινησία και το αστραπιαίο τίναγμα του ράμφους εξασφαλίζουν την τροφή του.

Ο πορφυροτσικνιάς απολαμβάνει επαρκούς προστασίας τόσο σε εθνικό όσο και σε κοινοτικό και διεθνές επίπεδο, τουλάχιστον σε θεωρητικό επίπεδο [κατατάσσεται ως Κινδυνεύον (EN) στο Κόκκινο βιβλίο των απειλούμενων ζώων της Ελλάδας (Λεγάκις & Μαραγκού 2009) ενώ το είδος περιλαμβάνεται στο Παράρτημα Ι της οδηγίας των πτηνών (2009/147/ΕΚ)]. Δεν αντιμετωπίζει πολλές άμεσες απειλές καθώς δεν αποτελεί θήραμα ενώ και δεν έχει πολλούς φυσικούς θηρευτές λόγω μεγέθους. Παρόλα αυτά, οι σημαντικότερες απειλές για τους πληθυσμούς του είναι έμμεσες. Οι υγρότοποι που διαβιεί δέχονται ισχυρές πιέσεις με αποτέλεσμα τη συρρίκνωση και υποβάθμισή τους, την υποβάθμιση της ποιότητας των εσωτερικών υδάτων και τη μείωση του αριθμού των ψαριών σε αυτά, προδιαγράφοντας ένα αβέβαιο μέλλον για τον πορφυροτσικνιά.

Ο πορφυροτσικνιάς επισκέπτεται τον υγρότοπο του Μουστού στην προστατευόμενη περιοχή του όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού τους ζεστούς μήνες, από Μάρτιο μέχρι Οκτώβριο. Η προτίμησή του για τους πυκνούς καλαμιώνες και η τέλεια κάλυψη που του παρέχει ο χρωματισμός του δεν αφήνουν πολλά περιθώρια στον επισκέπτη να τον θαυμάσει. Όταν όμως ο πορφυροτσικνιάς τρομάξει από κάτι και φτερουγίσει ξαφνικά από μια συστάδα καλαμιών, η χάρη και η ομορφιά του ξεδιπλώνεται μπροστά στα μάτια του -ευχάριστα- έκπληκτου φυσιολάτρη.

Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού
Τμήμα Προστασίας & Διαχείρισης
Άστρος Αρκαδίας, 22001 
Τηλ: 27550 22021, Fax: 27550 22806 
Email: info@fdparnonas.gr Web: www.fdparnonas.gr

Πανευρωπαϊκή Γιορτή των Πουλιών 2014 στον υγρότοπο Μουστού

Ο Φορέας Διαχείρισης όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού σε συνεργασία με την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία (ΕΟΕ) σας προσκαλεί στην εκδήλωση για τον εορτασμό της Πανευρωπαϊκής Γιορτής Πουλιών, η οποία θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 5 Οκτωβρίου 2014 στον υγρότοπο του Μουστού. Η Πανευρωπαϊκή Γιορτή των Πουλιών είναι ετήσιο γεγονός που διοργανώνεται κάθε χρόνο το πρώτο Σαββατοκύριακο του Οκτωβρίου σε περισσότερες από 30 χώρες και με την εποπτεία της παγκόσμιας ομοσπονδίας Birdlife International.

Οι εκδηλώσεις που θα πραγματοποιηθούν στη χώρα μας τις διοργανώνει η Ορνιθολογική Εταιρεία σε συνεργασία με Φορείς Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών, περιβαλλοντικές οργανώσεις και άλλους φορείς, σε πολλές περιοχές της Ελλάδας. Το θέμα της φετινής διοργάνωσης είναι τα μεταναστευτικά πουλιά και οι βιότοποι τους.

Ο Φορέας Διαχείρισης προσκαλεί όλους να συμμετάσχουν στην φετινή εκδήλωση την Κυριακή 5 Οκτωβρίου από τις 10:00π.μ. έως τις 14:00μ.μ. Σημείο συνάντησης το πανοραμικό σημείο θέας του υγροτόπου Μουστού. Η γιορτή θα περιλαμβάνει παρατήρηση άγριας ορνιθοπανίδας με την χρήση ειδικού εξοπλισμού παρατήρησης (κιάλια, τηλεσκόπιο, οδηγοί αναγνώρισης) με την καθοδήγηση του προσωπικού του φορέα διαχείρισης, περιβαλλοντικά παιχνίδια και ζωγραφική για τους μικρούς μας φίλους, καθώς και πεζοπορία στα τρία παρατηρητήρια στα οποία ο επισκέπτης μπορεί να κάνει ορνιθοπαρατήρηση.

Με στόχο την γνωριμία και την πληροφόρηση του ευρύτερου κοινού για την περιβαλλοντική αξία της προστατευόμενης περιοχής και την ιδιαίτερη ορνιθοπανίδα του Υγροτόπου Μουστού, σας καλούμε να παρατηρήσετε τους φτερωτούς φθινοπωρινούς επισκέπτες του Μουστού την Κυριακή από τις 10 το πρωί.

Φορέας Διαχείρισης Όρους Πάρνωνα και Υγροτόπου Μουστού
Τμήμα Πληροφόρησης, Εκπαίδευσης & Δημοσιότητας

Πληροφορίες: Αρβανίτης Διαμαντής
Άστρος Αρκαδίας, 22001 
Τηλ: 27550 22021, Fax: 27550 22806
Email: press@fdparnonas.gr Web: www.fdparnonas.gr

Τρανόσαυρα ((Lacerta trilineata) : η μεγαλύτερη σαύρα στην Ελλάδα

Οι σαύρες, αν και δεν αποτελούν τα αγαπημένα ζώα του ευρέως κοινού, γενικά δεν φαίνεται να ενοχλούν ιδιαίτερα τους ανθρώπους, δεδομένου ότι περιορίζουν τη «δράση» τους εκτός και μακριά από τις κατοικίες τους.

Παρόλα αυτά, ένα είδος σαύρας σχεδόν πάντα προκαλεί τον πανικό με την εμφάνισή του, αν και αναγνωρίζεται άμεσα ως «σαύρα» και δεν μπερδεύεται με κάποιο είδος φιδιού.

Η τρανόσαυρα ((Lacerta trilineata) είναι ημεγαλύτερη τυπική σαύρα της Ελλάδας -εκτός των άποδων σαυρών- της οποίας το μεγάλο μέγεθος χαρακτηρίζει ορισμένα από τα κοινά ονόματά της: τρανόσαυρα, θεριοσάπιτα, πράσινη τρανόσαυρα, μεγάλη πρασινογουστέρα, θεριοσαπίτα, ενώ στο έντονο πράσινο χρώμα της  οφείλονται άλλα όπως: πρασινόσαυρα, πρασινη σαυρα, πρασινογκούστερας.

Το συγκεκριμένο ζώο είναι ευρέως γνωστό σε όλη την Ελλάδα οπότε και έχει και πολλά άλλα τοπικά κοινά ονόματα, όπως: φαρμάκα, κολοσαύραδος, σκουνταλάδα, κροκοδειλάκι, γουστέρα, κολόστραβη, σαυράδα, κολοσταυρίδα, κολόσαυρος, σαλαβρίχι, σαβραχίδα, κολισαύρα, ακολισαύρα, τσαπέκος, κοροσάβλα, βόστερας, κορκούσαυλος, τα περισσότερα από κάθε άλλο είδος ζώου, ίσως εννοώντας ορισμένες φορές και το πολύ συγγενικό είδος Lacerta viridis.

Η τρανόσαυρα ανήκει στην μεγάλη οικογένεια σαυρών Lacertidae που περιλαμβάνει τις τυπικές σαύρες με τις μακριές ουρές και τα μεγάλα άκρα. Εξαπλώνεται σε όλη την ηπειρωτική Ελλάδα και στα περισσότερα νησιά. Είναι η πιο μεγαλόσωμη σαύρα με μήκος σώματος να φτάνει τα 16 εκατοστά και την ουρά να έχει το διπλάσιο μήκος του σώματος, με ορισμένα άτομα να έχουν συνολικό μήκος μεγαλύτερο των 50 εκατοστών!

Το σώμα είναι εύρωστο, το κεφάλι είναι μακρύ, ο λαιμός δεν είναι εμφανής και τα άκρα είναι μεγάλα με τα πίσω άκρα να είναι αρκετά μεγαλύτερα από τα εμπρόσθια. Στα αρσενικά άτομα το σώμα ραχιαία έχει χρώμα πράσινο και κοιλιακά κιτρινωπό με έντονο κίτρινο στο λαιμό, ενώ τα θηλυκά έχουν πιο ανοιχτές πράσινες αποχρώσεις με τη ράχη τους να διατρέχουν 3 λευκές γραμμές και τα πλευρά τους να έχουν μεγάλες λευκές κηλίδες και υποκίτρινο χρώμα κοιλιακά. Τα νεαρά άτομα έχουν ραχιαία ανοιχτό καστανοκίτρινο χρώμα και 3 μεγάλες κίτρινες γραμμές, στις οποίες οφείλεται και το δεύτερο συνθετικό του επιστημονικού ονόματος του ζώου: trilineata=τρι (=τρεις)+linea (=γραμμή, λατινικά).

Απαντάται σε βιότοπους που σχετίζονται ή βρίσκονται κοντά σε πλούσια βλάστηση, φυλλοβόλα και μεικτά δάση, αλπικά ξέφωτα, ανοικτές εκτάσεις, ήπιας κλίσης πλαγιές, καλλιέργειες, κήπους, παρυφές δρόμων, μέχρι και σε υψόμετρο 2.000 μέτρων! Δραστηριοποιείται την ημέρα και στις θερμές νοτιότερες περιοχές είναι ενεργή όλο το χρόνο.

Είναι εδαφόβια σαύρα με εξαιρετικές ικανότητες ταχείας κίνησης αλλά έχει και αναρριχητικές ικανότητες, ενώ διασχίζει κολυμπώντας χωρίς πρόβλημα και ποταμάκια και ρυάκια. Η διατροφή της βασίζεται σε ασπόνδυλα (αράχνες, σαλιγκάρια, μυριάποδα, κ.ά.) ενώ καταναλώνονται και μικρά τρωκτικά και σαύρες. Προφανώς οι όποιες προκαταλήψεις υπάρχουν σε ορισμένες περιοχές ότι είναι επικίνδυνη και έχει δηλητήριο είναι τελείως αβάσιμες και στερούνται επιστημονικής τεκμηρίωσης, καθώς κανένα είδος σαύρας στην Ελλάδα και γενικότερα σε όλο τον κόσμο (εκτός από δύο είδη στη Β. Αμερική) δεν έχει δηλητήριο.

Η προστασία της τρανόσαυρας σε εθνικό όσο και σε κοινοτικό και ευρωπαϊκό επίπεδο είναι «επαρκής» καθώς περιλαμβάνεται στους καταλόγους συμβάσεων και νόμων. Οι άμεσες απειλές στη σαύρα αυτή δεν είναι ιδιαίτερα έντονες καθώς -αν και δεν χαίρει ιδιαίτερης εκτίμησης- η μεγάλη ταχύτητά της την προφυλάσσει από τον άνθρωπο, ενώ σημαντικότερες φαίνεται να είναι οι απώλειες ατόμων στο οδικό δίκτυο κατά τους θερμούς μήνες.

Οι έμμεσες πιέσεις είναι σημαντικότερες και σχετίζονται με την ανθρωπογενή συρρίκνωση, υποβάθμιση και κατακερματισμό των οικοτόπων που διαβιεί και τη συνεχή απώλεια της φυσικότητας του περιβάλλοντος. Η χρήση φυτοφαρμάκων και εντομοκτόνων μειώνει άμεσα τις πηγές τροφής και έμμεσα του ίδιου του πληθυσμού του είδους, ενώ η παράνομη συλλογή του από άτομα για εμπόριο, κυρίως ως κατοικίδια, συνιστά μια επιπλέον σημαντική απειλή , όπως άλλωστε και για τα περισσότερα είδη ερπετών.

Οι θερμοί μήνες σηματοδοτούν τόσο την αύξηση των επισκεπτών κατά την τουριστική περίοδο αλλά και την έντονη κινητικότητα των κάτοικων της προστατευόμενης περιοχής του όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού όσο και την έντονη δραστηριότητα της τρανόσαυρας, με αποτέλεσμα τις συχνότατες συναντήσεις ανθρώπου – σαύρας. Η συνάντηση συνήθως είναι πολύ σύντομη, καθώς η τρανόσαυρα εμφανίζεται ξαφνικά και εξασφαλίζεται άμεσα με μεγάλη ταχύτητα και συνήθως με «πάταγο»!

Δεδομένης της μηδενικής επικινδυνότητας του ζώου, δεν χρειάζεται να το καταδιώκουμε: αντιθέτως, αξίζει όποτε βρεθεί η ευκαιρία να το παρατηρήσουμε, καθώς εκτός από την ομορφιά που του προσδίδει το έντονο πράσινο χρώμα του, αποτελεί σημαντικό μέρος των οικοσυστημάτων και τμήμα των τροφικών δικτύων στης προστατευόμενης περιοχής και όχι μόνο.

Πηγή: www.fdparnonas.gr

Σύλληψη τριών Ρομά για βασανισμό σκύλου – Του έβαλαν φωτιά και γελούσαν

Στη σύλληψη τριών νεαρών Ρομά πουκακοποίησαν άγρια ένα άτυχο σκύλο βάζοντας του φωτιά προχώρησαν οι αστυνομικές Αρχές της Άρτας.

Το περιστατικό είχε προκαλέσει θύελλα αντιδράσεων καθώς οι τρεις νεαροί, εκ των οποίων ο ένας ανήλικος, είχαν το θράσος να αναρτήσουν βίντεο με την αποτρόπαια πράξη τους στο Facebook.

Το υλικό έχει αποσταλεί στον εισαγγελέα, ενώ το διαδικτυακό προφίλ είναι εν γνώση της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος.

Όπως μεταδίδει το zoosos.gr,  ο ένας νεαρός Ρομά κρατάει το δύστυχο ζώο με ένα πράσινο σχοινί, την ώρα που ο δεύτερος και μεγαλύτερος στην ηλικία το περιλούζει με εύφλεκτη ουσίας και του βάζει φωτιά. Την ίδια ώρα, ο ανήλικος αφήνει το σχοινί με το σκυλί που ουρλιάζει από τους πόνους. Εντύπωση της αναλγησίας των τριών νεαρών προκάλεσε το γεγονός ότι γελούσαν καθώς βασάνιζαν το σκύλο.

Στην επιχείρηση της σύλληψης συμμετείχαν δυνάμεις της αστυνομίας και από άλλους νομούς, καθώς και αστυνομικοί σκύλοι. Οι αστυν0μικοί κατάσχεσεν τα κινητά τηλέφωνα των τριών Ρομά, ενώ στις έρευνες που έγιναν στον καταυλισμό τους βρέθηκαν και όπλα για τα οποία δεν υπήρχε νόμιμη άδεια.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το έγκλημα σημειώθηκε έξω από τα Δικαστήρια της Άρτας, ενώ η τοπική κοινωνία τονίζει ότι οι τρεις Ρομά έχουν έρθει πρόσφατα στη περιοχή.

—Βρέθηκε σε άθλια κατάσταση το σκυλί

Σήμερα το μεσημέρι στις 12:30 εθελοντές του Φιλοζωικού Σωματείου Άρτας με τη συνδρομή των αστυνομικών του Τμήματος Ασφαλείας Άρτας κατάφεραν να εντοπίσουν και να πιάσουν το μαύρο σκυλάκι που έκαψαν οι Ρομά εντός του καταυλισμού.

Το ζώο μεταφέρθηκε αμέσως σε κτηνιατρείο όπου νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση, καθώς τα εγκαύματα στο σώμα του είναι εκτεταμένα και έχει υψηλό πυρετό.

—Σύσκεψη στην Άρτα για τα αδέσποτα

Εντωμεταξύ, την επομένη του περιστατικού πραγματοποιήθηκε σύσκεψη με πρωτοβουλία του δημάρχου Αρταίων Χρήστου Τσιρογιάννη και με αντικείμενο την προστασία, τη φροντίδα και τις κοινές δράσεις εμπλεκόμενων φορέων για τα αδέσποτα ζώα στην περιοχή της Άρτας.

Ο δήμαρχος επεσήμανε την ανάγκη κοινών δράσεων, ώστε να υπάρξει μόνιμη λύση στο οξύ πρόβλημα των αδέσποτων ζώων, το τελευταίο διάστημα, ενώ απ’ όλους συμμετέχοντες στη σύσκεψη τονίστηκε ηανάγκη άμεσης βελτίωσης της κατάστασης, μέσω δράσεων που θα στοχεύουν, αφενός στον περιορισμό του φαινομένου της εγκατάλειψης των ζώων συντροφιάς και αφετέρου στην εξάλειψη του φαινόμενου των επιθέσεων αδέσποτων ζώων σε κατοίκους και μικρά παιδιά.

Στο πλαίσιο αυτό, αποφασίσθηκε:

- Να υλοποιηθούν δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των ιδιοκτητών κατοικίδιων ζώων, τόσο με μηνύματα στο δημοτικό ραδιόφωνο, όσο και με διανομή φυλλαδίου σε κοινόχρηστους χώρους και στα σχολεία για την σωστή εφαρμογή, από την πλευρά τους, των υποχρεώσεων που τους επιβάλει η κείμενη νομοθεσία.

- Να συνεχισθεί και να ενισχυθεί το πρόγραμμα σήμανσης, στείρωσης και εμβολιασμού των αδέσποτων ζώων, καθώς και η διανομή ζωοτροφών σε καθορισμένα σημεία.

- Να διευρυνθεί η δυνατότητα συνεργασίας με εκπαιδευτές, μέσω του φιλοζωικού σωματείου, με στόχο την αύξηση του αριθμού των ζώων που προωθούνται στο εσωτερικό και εξωτερικό για υιοθεσία.

- Να εξευρεθεί κατάλληλος χώρος για τη δημιουργία καταφυγίου αδέσποτων ζώων και να εξασφαλιστούν πιστώσεις για τη χρηματοδότηση της κατασκευής και λειτουργίας του.

Στη σύσκεψη συμμετείχαν οι δήμαρχοι Νικολάου Σκουφά και Γεωργίου Καραϊσκάκη Ευστάθιος Γιαννούλης και Περικλής Μίγδος, εκπρόσωπος του Δήμου Κεντρικών Τζουμέρκων ο Αργύρης Μπουζάνης, οι αντιδήμαρχοι Αρταίων Γιώργος Μπαλάγκας και Ζηρού Χρήστος Γκάρτζιος, η πρόεδρος του Φιλοζωϊκού Συλλόγου Άρτας Μαρία Τζουβάρα, εκπρόσωποι του Γενικού Νοσοκομείου Άρτας Σοφία Αργυροπούλου και του Πανελλήνιου Κτηνιατρικού Συλλόγου Γιώργος Τρουμπούκης, η συμβεβλημένη κτηνίατρος με τον Δήμο Αρταίων Βασιλική Αλέξη και υπηρεσιακοί παράγοντες του Δήμου.

—Νέο περιστατικό κακοποίησης στην Πρέβεζα

Λίγο νοτιότερα, στην Πρέβεζα και συγκεκριμένα στο χωριό Καναλάκι βρεθηκε ένα σκυλάκι, ηλικίας μόλις 6 μηνών, δεμένο με σύρμα στο λαιμό.

Εκτιμάται ότι είχε εγκαταλειφθεί για περισσότερες από 10 ημέρες χωρίς φαγητό, ενώ το σύρμα του είχε προκαλέσει τραύματα στο λαιμό.

Το σκυλάκι μεταφέρεται στην πόλη της Πρέβεζας για να του παρασχεθούν οι πρώτες βοήθειες.

Πηγή econews

Κυνηγετικοί σκύλοι: οι επισημάνσεις της ΠΦΠΟ προς αρμόδιους φορείς

Με αφορμή την έναρξη της κυνηγετικής περιόδου στις 20 Αυγούστου 2014 η Πανελλήνια Φιλοζωική και Περιβαλλοντική Ομοσπονδία (ΠΦΠΟ) ζητά τη συνεργασία των Κυνηγετικών Συλλόγων, της Δασικής Υπηρεσίας, των Αστυνομικών και Λιμενικών αρχών καθώς και κάθε άλλης αρμόδιας αρχής για την εφαρμογή των διατάξεων του Ν. 4039/12 & 4235/14 που αφορούν στην εκπλήρωση των υποχρεώσεων των κηδεμόνων κυνηγετικών σκύλων ώστε να τηρούνται οι κανόνες σωστής μεταφοράς , διαβίωσής τους και μη εγκατάλειψης τους.

Σύμφωνα με το άρθρο 5 του Ν.4039/12 και το αρθ.47 του Ν.4235/14 για τα δεσποζόμενα και αδέσποτα ζώα συντροφιάς και σύμφωνα με την ισχύουσα ερμηνευτική εγκύκλιο του Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης με αριθμό πρωτοκόλλου 1969/100521, ο κηδεμόνας κυνηγετικού σκύλου μεταξύ άλλων έχει την υποχρέωση:

-Να τηρεί τους κανόνες ευζωίας του ζώου.

-Να εξασφαλίζει άνετο και κατάλληλο κατάλυμα στο σκύλο και να φροντίζει για την άσκησή του.

-Σε οποιαδήποτε μετακίνηση να έχει μαζί τουενημερωμένο βιβλιάριο υγείας το οποίο να περιλαμβάνει και τον αριθμό ηλεκτρον. σήμανσης και το αντιλυσσικό εμβόλιο.

-Να χρησιμοποιεί μεταφορικά μέσα κατάλληλα με επαρκή χώρο, φωτισμό και αερισμό που να ικανοποιούν τις φυσιολογικές ανάγκες του ζώου και να του επιτρέπουν να στέκεται όρθιο και να έχει πρόσβαση στο νερό όποτε αυτό το επιθυμεί.

-Να μην εγκαταλείπει το ζώο του.

Παράλληλα στο ίδιο άρθρο του Νόμου 4039/12 προβλέπεται ότι η αρμόδια αρχή αφαιρεί ή δεν εκδίδει ή δεν ανανεώνει άδεια κυνηγίου αν το ζώο δεν έχει ηλεκτρονική σήμανση.

Αρμόδιες αρχές για τον έλεγχο ηλεκτρονικής σήμανσης και βιβλιαρίου των κυνηγετικών σκύλων σύμφωνα με τον Ν.4235/14 είναι η Ελληνική Αστυνομία, η Δασική Υπηρεσία, τα Τελωνεία, οι Σταθμοί Υγειονομικού Κτηνιατρικού Ελέγχου (ΣΥΚΕ) και το Λιμενικό Σώμα, οι οποίες επιβάλουν τα ανάλογα διοικητικά πρόστιμα σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.

Κλιματική αλλαγή: υπεύθυνος ο ανθρώπινος παράγοντας λένε 92 επιστήμονες

Τα ακραία κλιματικά φαινόμενα όπως ο καύσωνας το 2013 στην Αυστραλία ενδεχομένως να συνδέονται με την παρέμβαση της οικονομικής οργάνωσης της κοινωνίας, του «ανθρώπινου παράγοντα» όπως λέγεται, σύμφωνα με έκθεση για την κλιματική αλλαγήη οποία δημοσιοποιήθηκε από την επιστημονική επιθεώρηση της Αμερικανικής Μετεωρολογικής Εταιρείας (AMS).

Την έκθεση έχουν συντάξει 92 επιστήμονες από 14 χώρες, οι οποίοι ανέλυσαν 16 ακραία καιρικά και κλιματικά φαινόμενα που εκδηλώθηκαν το 2013.

Είναι σχεδόν βέβαιο ότι ο “ανθρώπινος παράγοντας” επηρέασε την εμφάνιση αυτών των φαινομένων και οι μελέτες αυτές επικεντρώθηκαν στο να διαπιστώσουν “πόσο μεγάλη ήταν η επιρροή και σε ποια κατεύθυνση”, λέει ο Μάρτι Χέρλινγκ, ένας από τους συγγραφείς της έκθεσης.

Ο στόχος των επιστημόνων είναι να προσδιορίσουν ποσοτικά τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής παρότι αυτό είναι δύσκολο ακόμη και με τη χρήση των σημερινών τεχνολογικών μέσων.

Με βάση την διαθέσιμη τεχνολογία, είναι πολύ ευκολότερος ο συσχετισμός του φαινομένου του καύσωνα με την “ανθρώπινη παρέμβαση” από τον συσχετισμό άλλων ακραίων φυσικών φαινομένων–όπως είναι οι τροπικές καταιγίδες– με την ανθρώπινη δραστηριότητα, εξήγησαν οι ειδικοί σε χθεσινή τηλεφωνική ενημέρωση του εκπροσώπων του Τύπου.

Η έκθεση απηχεί τα ευρήματα της διεθνούς κοινότητας των κλιματολόγων τα τελευταία χρόνια. Τον περασμένο χρόνο, η Διακυβερνητική Επιτροπή του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή ανακοίνωσε ότι η “ανθρώπινη δραστηριότητα” -με τη μορφή των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από την καύση των ορυκτών καυσίμων- είναι η κυριότερη αιτία της κλιματικής αλλαγής και της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

—Εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα

Οι πέντε ανεξάρτητες ομάδες που ασχολήθηκαν με το φαινόμενο του καύσωνα στην Αυστραλία πέτυχαν να παρουσιάσουν περισσότερες αποδείξεις σχετικά με την ανθρώπινη επίδραση στα ακραία καιρικά φαινόμενα σε σχέση με τις τρεις ανεξάρτητες ομάδες που ανέλυσαν το φαινόμενο της ξηρασίας στην Καλιφόρνια.

Το 2013 ήταν ο θερμότερος χρόνος που έχει καταγραφεί τον τελευταίο αιώνα στην Αυστραλία και, όπως προκύπτει από τις μελέτες, η συχνότητα εμφάνισης του καύσωνα είναι τρεις φορές μεγαλύτερη από το 1984 εξαιτίας της ανθρώπινης δραστηριότητας.

Στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ, οι τρεις τελευταίοι χειμώνες ήταν ασυνήθιστα ξηροί και το 2013 ήταν το έτος με την μεγαλύτερη ξηρασία που έχει καταγραφεί από το 1895.

Οι εμπειρογνώμονες απέδωσαν το φαινόμενο στην ασυνήθιστα υψηλή πίεση στον Βόρειο Ειρηνικό, η οποία εμποδίζει τις καταιγίδες που φυσιολογικά θα προκαλούσαν βροχοπτώσεις στις ακτές της Καλιφόρνιας.

Η ομάδα του πανεπιστημίου του Στάνφορντ διαπίστωσε ότι τα μοντέλα ατμοσφαιρικής πίεσης προκύπτουν από αιτίες που οφείλονται στον ανθρώπινο παράγοντα, αλλά αυτό δεν συνδέεται άμεσα με την απουσία βροχοπτώσεων.

“Η ξηρασία είναι ένα πολύ σύνθετο μετεωρολογικό φαινόμενο”, υποστηρίζει η Στέφανι Χέρινγκ, η επικεφαλής της συντακτικής ομάδας της έκθεσης.

http://www.econews.gr/

Λιβελλούλα: ένα υπέροχο σαρκοφάγο έντομο

Η λιβελλούλα (Τάξη Οδοντόγναθα) είναι ένα από τα περισσότερο δημοφιλή και «αποδεκτά» έντομα, σε αντίθεση με την πλειονότητα των υπόλοιπων εντόμων που δεν χαίρουν ιδιαίτερης εκτίμησης από τον άνθρωπο.

Δεν αναφερόμαστε σε ένα συγκεκριμένο είδος εντόμου αλλά μια ολόκληρη Τάξη που περιλαμβάνει μερικές δεκάδες είδη που εμφανίζονται στην Ελλάδα με πολύ όμοια μορφολογικά χαρακτηριστικά ώστε όλα να ονομάζονται γενικά «λιβελλούλες».

Το όνομα της Τάξης (οδοντόγναθα, αγγλικάodonata) προέρχεται από τις λέξεις όδοντας+γνάθος χαρακτηρίζοντας την ύπαρξη ισχυρών «δοντιών» στις γνάθους των περισσότερων ειδών. Το κοινό ελληνικό όνομα «λιβελλούλα» προέρχεται από την ιταλική λέξη libellula που χαρακτηρίζει τα συγκεκριμένα έντομα και προέρχεται από τη λατινική λέξη libra (σσ επίπεδο, ισορροπία) χαρακτηρίζοντας την επίπεδη στάση του σώματος και των φτερών τους όταν πετούν.

Στην Ελλάδα υπάρχουν τουλάχιστον 58 είδη λιβελλουλών που διακρίνονται σε δύο υποομάδες: τα μικρότερου μεγέθους ζυγόπτερα με 2 όμοιου μεγέθους ζεύγη φτερών τα οποία μπορούν να αναδιπλώσουν κατά μήκος του σώματός τους, και τα μεγαλύτερου μεγέθους ανισόπτερα με το δεύτερο ζεύγος φτερών να είναι μεγαλύτερο και τα φτερά να μην αναδιπλώνονται.

Τα πιο μικρόσωμα είδη έχουν μήκος μέχρι 35 χιλιοστά και άνοιγμα φτερών μέχρι 4 εκατοστά, ενώ τα πιο μεγαλόσωμα είδη έχουν μήκος μέχρι 86 χιλιοστά και άνοιγμα φτερών μέχρι 12 εκατοστά. Το σώμα είναι επίμηκες, με την κοιλιά σε ορισμένες περιπτώσεις να αντιστοιχεί στο 80% του συνολικού μήκους του σώματος. Στον κοντό θώρακα υπάρχουν τα δύο ζεύγη μεμβρανωδών φτερών και τα 3 ζεύγη ποδιών, ενώ το κεφάλι είναι επίμηκες αλλά κατά τον εγκάρσιο άξονα του υπόλοιπου σώματος και έχει ένα ζεύγος πολύ μεγάλων ματιών και ένα ζεύγος πολύ μικρών κεραιών.

Το χρώμα των οδοντογνάθων ποικίλει από μονόχρωμα πράσινα, μπλε, καφέ ή κόκκινα είδη μέχρι -και περισσότερο συνηθισμένο- είδη με εγκάρσιες ή επιμήκεις ταινίες και κηλίδες διαφόρων χρωμάτων (κίτρινο, κόκκινο, μπλε, καφέ) να εναλλάσσονται με μαύρο χρώμα. Διαβιεί σε οικοτόπους που σχετίζονται με νερό όπως λιβάδια, ποτάμια και ρυάκια, λίμνες και υγροτόπους, αφού οι προνύμφες και νύμφες τους μεταμορφώνονται μέσα στο νερό.

Είναι σαρκοφάγα είδη και τρέφονται με έντομα που συλλαμβάνουν εν κινήσει ενώ οι προνύμφες τρέφονται και με μικρά ψάρια και αμφίβια. Ειδικότερα τα είδη των ανισοπτέρων που κινούν τα δύο ζεύγη φτερών εναλλάξ με συχνότητα μέχρι και 30 «χτυπήματα» ανά δευτερόλεπτο επιτυγχάνοντας ταχύτητες μέχρι και 50χλμ/ώρα είναι εξαιρετικοί ιπτάμενοι κυνηγοί.

Η προστασία των λιβελλουλών σε εθνικό επίπεδο αλλά και σε κοινοτικό και ευρωπαϊκό επίπεδο είναι αρκετά ισχυρή σε ορισμένα είδη, ενώ σε άλλα είναι ανύπαρκτη. Όπως και η συντριπτική πλειονότητα των ασπονδύλων σχετικά λίγα -αν αναλογιστούμε τον αριθμό των ειδών τους- είναι γνωστά για αυτά και για τους κινδύνους που διατρέχουν, δεδομένου ότι οι επιστήμονες ακόμα ανακαλύπτουν νέα είδη!

Για τις λιβελλούλες ο άνθρωπος αποτελεί άμεση απειλή εξαιτίας της χρήσης εντομοκτόνων και φυτοφαρμάκων, ενώ σημαντικότερος είναι ο κίνδυνος από τις έμμεσες πιέσεις σχετίζονται με τη συνεχή απώλεια της φυσικότητας του περιβάλλοντος μέσω της συρρίκνωσης, υποβάθμισης και κατακερματισμό των οικοτόπων, και συγκεκριμένα των οικοτόπων που σχετίζονται στενά με το υγρό στοιχείο (ποτάμια, ρυάκια, βάλτοι, λίμνες, κ. ά).

Οι λιβελλούλες αποτελούν πολύ κοινό θέαμα τους ζεστούς μήνες στην προστατευόμενη περιοχή του όρους Πάρνωνα και υγροτόπου Μουστού. Ο επισκέπτης και ο κάτοικος που θα βρεθούν κοντά σε κάποια πηγή νερού είναι σίγουρο ότι θα τις συναντήσουν να πετούν συνεχώς με νευρικές και απότομες κινήσεις, σαν να κάνουν επίδειξη της πτητικής τους δεινότητας.

Όταν κάποιες από τις ακούραστες λιβελούλλες σταματήσει για λίγες στιγμές στην άκρη ενός κλαδιού, ο έντονος χρωματισμός της θα εκπλήξει ευχάριστα τον παρατηρητή. Αμέσως όμως θα συνεχίσει ταιπτάμενα ακροβατικά πάνω από το νερό σε αναζήτηση τροφής αφού παρά το όμορφο «παρουσιαστικό» τους και το μικρό τους μέγεθος, οι λιβελλούλες είναι κορυφαίοι θηρευτές!

Πηγή www.fdparnonas.gr